Het grauwe water van de Elbe klotst tegen de kaai van de Fischmarkt. Ik laat mijn benen bungelen en m’n schoenen nat worden, tuur over het water naar de verte en zoek de wang van Sumi. Ze glimlacht en biedt me wijn aan. Terwijl achter ons voetgangers en boven ons meeuwen passeren kijken we dromend naar de stille, verdwijnende rookpluimen van de industrie in het zuiden, even weg van de altijd bezige stad in onze rug. Sumi vraagt zacht, in het Duits, waar we later zullen zijn. Ik omhels haar en weet het antwoord niet. Ik hoef het ook niet te weten. Elke plaats is goed, zeg ik schor. Ze stemt in met het antwoord en we zijn gelukkig.
Even later, in de U-bahn, kijk ik naar buiten, naar hoogbouw en kleine mensen. Woonbuurten worden onderbroken door oude, verlaten spoorwegemplacementen. De rails doorsnijdt veel structuren, zowel op ruimtelijk en economisch als sociaal vlak. Ook deze U-bahn doorsnijdt alles, via de kortste weg. Dit is waardoor het tegelijkertijd de doorsnee mensen of maatschappij vervoert: enerzijds opgemaakt, gelukkig en geil, anderzijds verwaarloosd, arm, dronken. Duitsers, Turken, Roemenen, Albanezen, Russen. Sumi en ik bevinden ons in een andere setting met andere mensen, wat reden geeft tot revisie. We rakelen het geborgen onderwerp weer op. Waar zullen we later zijn?
Momenteel kennen onze woonplaatsen geen overeenkomsten. Breda is rustig, provinciaals, model, mooi, geordend en rijk aan nivellering. Hamburg is druk, snel, contrastrijk, dynamisch, dodelijk, rijk aan scherpe kantjes. Sumi is graag in Breda, maar na een paar dagen schopt ze tegen allerlei zaken aan, wil ze alles wat de stad haar niet kan bieden. Ik ga met plezier naar Hamburg, maar na een bepaalde tijd ben ik uitgeblust, op, zuchtend naar ontsnapping en ontspanning. Het verhaal van de city girl in Breda en de country boy in Hamburg. En daarom weten wij het antwoord niet.
Is Zuid-Afrika de oplossing? Zullen we onszelf daar thuis voelen, zullen we daar allebei tot ons recht komen, zullen we daar kunnen blijven, zullen we daar allebei gelukkig zijn en alles kunnen vinden en tot ons rust kunnen komen?
Zoveel vragen.